Literair supplement - aflevering 2

Selectie van de belangrijkste literatuurrecensies- en bijdragen/interviews in een aantal vooraanstaande Nederlandse en Vlaamse kranten- en weekbladen, periode 24-30 mei. Nog even benadrukken dat (niet-literaire) non-fictie buiten ons bestek valt. Deze warm onthaalde rubriek wordt samengesteld in nauwe coöperatie met de Amsterdamse Athenaeum Boekhandel.

 

Met als kop Die avond op het nachtkastje besprak HUMO van 24 mei Het eiland onder de zee van Isabel Allende: een "hardcore" Allende ofte "een groots opgezette familiekroniek" badend in een sensuele sfeer met vele schakeringen maar ook met zwart-wit denken; in Allende's wereld zijn de mensen goed of slecht, aldus HUMO. En toch: "Een ideaal nachtkastjesboek", volgens Julie de Mul.
Recensent Jeroen Maris valt voor Mama Tandoori van Ernest Van Der Kwast, het vlotste van Giphart gekoppeld aan het geestigste van Brusselmans maar Goethe en Schiller. Het verhaal van een vriendschap van Rüdiger Safranski kaapt het meeste sterren weg; "Safranki boort diep in de puur literaire betekenis van de vriendschap van twee grootheden." De vaste rubriek Het lezen zoals het is peilt naar de leeservaringen van David Mitchell. Hij gunt Bob Dylan de volgende Nobelprijs voor Literatuur voor Blood on the Tracks. (JE)

 

Uitgelezen, de woensdagse boekenbijlage van De Morgen, opent met een uitgebreid interview van Marnix Verplancke met David Mitchell n.a.v. De niet verhoorde gebeden van Jacob de Zoet. "(...) Ik diende me soms op de rand van de geloofwaardigheid te begeven en daar kwam de humor me goed van pas." Dirk Leyman las de hartstochtelijke Brieven aan Olga van Jan Wolkers: "onversneden, teugelloze begeerte" waarmee "Wolkers vrijuit lijkt te oefenen voor de latere erotische salvo's waar zijn boeken zo bol van staan". Leyman bespreekt ook drie debutanten, Nicole van Nierop (Ik houd van u, "laat geen onvergetelijke indruk na"), Jeroen Van Rooij (De eerste hond in de ruimte, "vol korte frases die stilistisch weinig gensters slaan. (...) Uiteindelijk overheerst het gevoel dat je in een tredmolentje rondtrapt.") en Tonie Mudde (Spaghetti Spoetnik, "een gevoelige en goed op streek gehouden roman"). Schrijver en Oost-Europa-kenner Joseph Pearce worstelt met de fenomenale taalkracht en al even fenomenale fantasie in De wetenden van Mircea Cartarescu; "Waarom vervlecht hij cerebraal gezwets met inzichten die met hun beide benen stevig op de grond zijn geplant?". En Nightwriter Christophe Vekeman doet verslag over zijn literaire tournee op Curaçao vergezeld door de blonde überbabes Susan Smit en Saskia Noort. "Snorkel en duikbril, overigens, staan mij onverwacht voortreffelijk." In de rubriek Kort Poëzie bespreekt poëzierecensent Paul Demets de bundels van K. Michel, Wouter Godijn, Tsead Bruinja en Frederik Lucien De Laere. (JE)

 

In De Standaard der Letteren interviewde Kathy Mathys vrijdag jl. Richard Powers over het belang van het lezen. "Als je na het lezen van de roman niet bent veranderd, heb je misschien niet goed gelezen." Annelies Verbeke brengt een kortverhaal, geïnspireerd op Elsschots wrangste vers uit Het huwelijk en Michael Bellon bezoekt de tentoonstelling Dicht bij Elsschot. Marijke Arijs bespreekt Alles waar ik spijt van heb en Tot ziens, meneer Friant van Philippe Claudel, twee titels uit de tijd toen de auteur nog een "dichterlijke jongen was, die zwelgde in melancholie." De overdaad wordt haar bij momenten te machtig. De rubriek Kort focust op W.F. Hermans en heeft het over Volledig werk 13, Het grote Willem Frederik Hermans Boek van Baartse en Polak en Willem Otterspeers Hermans in hout. (JE)

 

In Trouw een grote recensie van Pia Juul, En weg is hij. Jann Ruyters bespreekt Vaderland van Herman Stevens ("Stevens formuleert ook heel helder en geestig en illustreert ontroerend en meeslepend hoe alle clichés voor iedere nieuwe ouder eye-openers en valkuilen zijn"). Er is ook een artikel over literatuur met betrekking tot computernetwerken. Ook een bespreking van Bij eb is je eiland groter van K. Michel ("Michel schept momenten van grote klaarte in de meest ondoorzichtige 'nevelsoep"). Op de achterpagina: Ibrahim Yerden en Siemon de Jong, die "warm en koud wordt" van Herinneringen van Hadrianus, over zijn boekenkast. (DS)

 

In een beschouwing in Boeken van NRC-Handelsblad wijst Robert Gooijer de terechte winnaar van de Gouden Strop aan ("De keuze van de jury zou op de perfectie van Lieneke Dijkzeul of de verrassing van Hans Debouck moeten vallen"). Verder recensies van Pia Juuls En weg is hij (Kester Freriks: "En weg is hij is verraderlijk los van toon en plot. Details blijken opeens van beslissende betekenis. Een echt krachtdadig plot bezit haar boek niet."), Theo Kars' Memoires van een slecht mens, deel 1 (Atte Jongstra: "Het hele boek in één ruk uitgelezen en het als het ware verkwikt dichtgeslagen. Gedachte noch gevoel gehad, alleen maar gelezen. Zoiets maak je niet vaak mee.") en Antjie Krogs Niets liever dan zwart (Toef Jaeger: "Niets liever dan zwart is fascinerend, maar voor niet-Zuid-Afrikanen moeilijker op waarde te schatten dan de twee voorgangers. Niet omdat het verhaal pessimistisch is, maar omdat Krog een problematiek aansnijdt die feitelijk puur lokaal is."). (DS)

 

De boekenbijlage van De Volkskrant opent met een interview met de Zweedse thrillerschrijfster van het eerste uur Maj Sjöwall: "In ieder boek wilden we de ontwikkeling in de maatschappij beschrijven. (...) De opzet lag tevoren vast, daarna werkte ieder voor zich de karakters, de dialogen en andere finesses verder uit." Jan Luijten leest de autobiografische portretstudies van Gregor von Rezzori, en Edith Koenders de roman van Pia Juul, En weg is hij: "Met een paar streken tekent ze een personage voor wie het leven weinig samenhang vertoont". Arjan Peters bespreekt het interview- en reportageboek Oscar Wilde in America - The Interviews: "Alle ware kunst is decoratief, proclameerde Wilde onophoudelijk, en daarom begreep hij dat de pers er bij hoorde, dat hij journalisten kon gebruiken om zijn imago en faam te schragen en te verspreiden'. Verder recensies van de nieuwe Philip Pullman ('Het is dat de uitgever met grote letters 'Dit is een verhaal' op het stofomslag heeft laten zetten, anders zouden atheïsten er nog mee aan de haal gaan'). Ten slotte Daniëlle Serdijn over Detlev van Heest: "dagboekachtig, meeschrijvend met de (dikwijls kleine) gebeurtenissen, grote waarde hechtend aan zuivere formuleringen" en Wineke de Boer over Albert Cossery, De mensen die God vergat: "Soms gloort er hoop. Maar het blijft bij een sprankje".

 

Relatief weinig literatuur in Knack deze week, met onder meer een recensie van Piet de Moor over Dezso Kostolanyi, Nero, de bloedige dichter ("Er staan heel memorabele zinnen in dit boek"). De Moor prijst verder de essaybundel De ontregeling van de wereld van Amin Maalouf, over de relatie tussen religie en politiek in Oost en West. Verder recenseert Bart van der Straeten de "doorwrochte" dichtbundel Germania. Een canto van Jacques Hamelink: "Een sobere dichter zal Jacques Hamelink nooit worden. (..) Maat houdt Hamelink zelden." Ook nog een interview met Gommaar Timmermans, de enige zoon van Felix Timmermans, die lange tijd dwarse tekeningen en columns schreef voor Knack en nu zijn tachtigste verjaardag nadert. (DL)

 

In De Republiek der Letteren van Vrij Nederland spreekt Jeroen Vullings met Theodore Dalrymple (foto). Virginia Woolf, Ian McEwan en Thomas de Quincey krijgen ervan langs, en hij prijst Gibbons, Flaubert, Dickens en Kadare aan. En: "Als literatuur goed kan doen, kun je er ook kwaad mee aanrichten. Maar voor mij persoonlijk zou een wereld waarin geen literatuur bestaat een onaanvaardbaar gereduceerde wereld zijn. Ondraaglijk. Zinloos.' Herman Stevens heeft dan weer een interview met de Chinees-Amerikaanse debutante Jean Kwok: "Op een dag lag er naast mijn hoofdkussen een dagboek waar ik alles kon opschrijven. Er zat een slotje op. Zo ontdekte ik dat mijn gedachten belangrijk waren, en ook dat ik dingen kon veranderen door ze op te schrijven. Het feit dat je erover schrijft, kan iets lelijks veranderen in iets moois." Tja. Verder recensies van Geschiedenis van de Nederlandse bibliofilie (Lisa Kuitert: "Er komen nogal wat zonderlingen voorbij.' En: 'Wat het boek van Buijnsters knap maakt is zijn speurzin. Zelfs de meest lichtschuwe bibliofiel is niet aan zijn aandacht ontsnapt."), Joshua Ferris' The Unnamed (Kristien Hemmerechts: "een roman die een spoor trekt in je hoofd"), Anneloes Timmerijes De grote Joseph (Hassnae Bouazza: "weet niet de juiste snaar te raken") en poëzie van Pim te Bokkel (Rob Schouten: "Eigenlijk vind ik de kracht van deze gedichten juist dat ze niet meer bieden dan ze zeggen, geen symboliek, geen metafysische boodschap, geen psychologie.").
Daarnaast ditmaal de Detective- en thrillergids. "De VN-jury heeft besloten om tot VN-Thriller van het jaar te benoemen: Als de doden niet herrijzen van Philip Kerr." In reportages en interviews figureren verder Indridason, Mankell, Ellroy, Den Tex, Camilla Läckberg, Ellory, Koryta, Lapidus, Judith Visser, Geert-Jan Alexander Knoops, Gillian Flynn, Lars Kepler en Jussi Adler-Olsen. (DS)

 

In Dichters & Denkers van De Groene Amsterdammer: Cyrille Offermans over Wiel Kusters, Pierre Kemp. Een leven (".. een fraai en evenwichtig literair monument voor deze gestoorde levensgenieter heeft opgetrokken."), en Robert Anker over K. Schippers, De bruid van Marcel Duchamp ("... een wervelend boek dat in een stroom van beelden, gesprekken en overwegingen een indringend beeld oproept van de wereld om Duchamp heen - een wereld waarin de hele moderne kunst nog ontdekt moet worden, waarin je had willen leven! - en daardoor is deze ongrijpbare ontsnappingskunstenaar toch een beetje dichterbij gekomen.").

 

Theo Hakkert gaat in Het Parool in gesprek met David Mitchell en Arie Storm prijst de nieuwe Kees Van Beijnum ("En een epos is het.' En: 'Wederom is Van Beijnum erin geslaagd iets over Nederland te zeggen."). Dirk-Jan Arensman bespreekt de nieuwe Jonathan Lethem (foto, "... voordat hij je gaat vervelen, is die Tooth wel een fantastisch personage. Lethem kan steeds superieur woorddronken zinnen schrijven, die adembenemend lang voortwankelen zónder uiteindelijk op hun gezicht te gaan." Een 'trip op papier'.), Alle Lansu Sherko Fatah ("In de literaire verbeelding van de actualiteit schuilt vaak een grotere diepgang en meer dimensies dan veel journalistieke reportages te bieden hebben. [...] We gaan als het donker wordt is daar een mooi voorbeeld van.") en Victor Schiferli de nieuwe bundel van K. Michel ('"Wat zo sterk is aan K. Michels werk, is de natuurlijke manier waarop hij steeds ongebruikelijke invalshoeken vindt." En: 'Hij is een dromer die met beide benen op de grond staat. Dat geeft zijn werk zijn bijzondere kracht."). Zoals zovele boekenbijlagen dezer weken sluit Het Parool af met een groter stuk over Scandinavische thrillers. Want ook in HP|De Tijd gaat Marcella van der Weg in Zweden op zoek naar het succes van de Zweedse thrillers. Ze citeert ene Frederiksson: "Scandinavische crimefictie is erg bezig met de maatschappij, op een bezorgde, bijna masochistische manier." (DS)

Tags: Nederlandse literatuur, Wereldliteratuur, Britse literatuur, Engelse literatuur, Franse literatuur, Literair supplement
Geplaatst door Daan Stoffelsen/Johan Eeckhout/Dirk Leyman op 30-05-2010
Verwante berichten
Reacties
Er werden nog geen reacties geplaatst.
Geef uw mening