Schrijfster van 'De boekhandelaar van Kaboel' nam loopje met journalistieke regels

De Noorse schrijfster Asne Seierstad (°1970), die een wereldwijd succes boekte met haar boek De boekhandelaar van Kaboel, is door een rechtbank in Oslo schuldig bevonden aan "laster" en "slordige journalistieke praktijken",  zo schrijft The Guardian. Seierstad verloor een rechtszaak die een in het boek optredende Afghaanse vrouw tegen haar had ingespannen. Die was van oordeel dat ze op een vernederende, onjuiste wijze was geportretteerd en dat haar privacy geschonden was.

Juridische experts geloven dat de rechtszaak grote gevolgen kan hebben voor de manier waarop Westerse journalisten en auteurs schrijven over mensen uit ontwikkelingslanden.

Asne Seierstad is veroordeeld tot het betalen van meer dan 26.000 pond schadevergoeding aan Suraia Rais, de tweede vrouw van de boekhandelaar Shah Muhammed Rais. Seierstad bracht vijf maanden door bij de familie tijdens het schrijven van het boek.

De Rais-familie is trouwens van oordeel dat het gehele boek niet enkel beledigend is voor hen, maar ook voor de hele Afghaanse cultuur. Zeven andere familieleden zijn nu van plan op hun beurt met dezelfde advocaat een rechtszaak in te spannen tegen Seierstad, met name de boekhandelaar zelf, zijn eerste vrouw, zijn moeder, zijn twee zonen en twee dochters. In het totaal zijn er eenendertig personen die zich "verkeerd afgebeeld" voelen in De boekhandelaar van Kaboel. Binnen twee à drie maanden kan Seierstad dus alweer in de rechtbank staan en de schadevergoeding kan oplopen tot 250.000 pond.

"De schadevergoeding die mijn moeder en eerste vrouw zullen eisen, is nog groter, omdat de vernedering voor hen ook veel groter was", aldus Rais (foto) ."Maar het is niet het geld dat van tel is voor ons", voegde hij eraan toe. "Seierstad heeft veel geld geboden om deze zaak buiten de rechtbank te houden. Ze bood zelfs aan om een tweede boek te schrijven, waarin ze de 'waarheid' zou schrijven over onze familie en Afghanistan. Maar daar zijn we niet op ingegaan." Seierstad en haar Noorse uitgever Cappelen Damm is van plan om in beroep te gaan tegen de veroordeling. Haar advocaat zegt dat de zaak wel eens zou kunnen terechtkomen op het bord van het Europees Mensenrechtenhof.

 

De boekhandelaar van Kaboel (2003) werd een internationaal verkoopsuccces en is in het Nederlands verschenen bij De Geus. Het boek zoomt in op de brutale mishandeling van Afghaanse vrouwen door hun echtgenoten en schetst het portret van een diep verscheurde man. De boekhandelaar bestierde zijn gezin op een tirannieke manier en verstootte zijn vrouw na 30 jaar om met een minderjarig meisje samen te gaan leven, aldus Seierstads versie van de feiten. Seierstad werd, kort na de val van de Taliban, heel gastvrij ontvangen door Rais en zijn familie en mocht allerlei sociale evenementen en familiegebeurtenissen bijwonen. "We vertrouwden haar", zei Rais, "en we hoefden het boek niets eens vooraf te lezen."

Maar later heeft Rais het door Seierstad geborstelde portret altijd furieus bestreden (zie ons bericht uit 2007). Als antwoord schreef Rais zelf een boek, waarin hij beweerde dat Seierstad zijn gastvrijheid heeft misbruikt én dat ze leugens verspreidde over zijn familie. Bovendien schetste ze een "griezelig" vertekend beeld van de Afghaanse cultuur, poneerde Rais. Ze beweerde onder meer dat een eremoord binnen de familie werd toegedekt en gaf details over het seksuele leven van betrokkenen en gevallen van overspel, soms met toenaam en adres.  Feiten die in de Afghaanse cultuur wel heel gevoelig liggen. Intussen waren de twee betrokken vrouwen noodgedwongen het land uit gevlucht, onder meer naar Noorwegen waar ze politiek asiel kregen. Ook Rais' kinderen verblijven daar. Volgens Rais was de vrees voor wraakneming van familieleden reëel na het boek van Seierstad.

De advocaat van Rais, Per Danielson, zegt dat de zaak bewijst dat ook "arme mensen uit Afghanistan van zich af kunnen bijten en hun rechten tot in het buitenland toe kunnen verdedigen." Seierstad, die ook furore maakte als oorlogsverslaggeefster, schreef eerder het boek De engel van Grozny, achttien maanden undercover in Rusland.

Tags: Polemiek, Wereldliteratuur
Geplaatst door Dirk Leyman op 29-07-2010
Verwante berichten
Reacties
Er werden nog geen reacties geplaatst.
Geef uw mening