PRESSE PAPIER # 11 - Bettina Rheims & Serge Bramly 'Rose c'est Paris'

Even gewillig als een behaagzieke minnares laat Parijs zich telkens weer in al haar hoeken en kieren fotograferen. Geen enkele metropool heeft zoveel fotografen het hoofd op hol gebracht en tot sensuele en mysterieuze beelden geïnspireerd als de Franse lichtstad. Met het aantal fotoboeken over Parijs kun je moeiteloos kilometers quai's en boulevards plaveien. Het lijkt dan ook een teken van hybris om er nog een exemplaar aan toe te voegen en je te meten met figuren als pakweg Willy Ronis, Jean-Loup Sieff, Robert Doisneau of Izis. Maar als je Bettina Rheims (°1952) heet en zelf Parisienne bent, kun je je dat veroorloven. De Franse topfotografe, vooral berucht voor haar provocerende vrouwenportretten, heeft met Rose c'est Paris haar geboortestad betrokken in een vernuftige mise-en-scène. Arglistig roept ze het tijdperk van tussen de twee wereldoorlogen weer op en speelt ze tegelijk jeux interdits met kunstenaars als Marcel Duchamp, Salvador Dali en Man Ray. En Rheims zorgt ook voor een subtiele narratieve lijn, die ze ontleent aan Fantômas, de ooit zo populaire Franse criminele vermommingsheld. Zo groeit dit foto-avontuur inderdaad uit tot "een baudelairiaanse flânerie en een surrealistische dwaaltocht", zoals het in de ronkende inleiding heet.


Rose c'est Paris is een duoproject van Rheims met haar vaste kompaan, schrijver Serge Bramly waarmee ze eerder onder meer het uitstekende fotoboek Shanghai maakte. Het resulteerde in een (reeds afgelopen) tentoonstelling in de Bibliothèque Nationale de France én in een filmische fantasie. En bovenal ook in een hyperluxueus en pompeus attachékoffertje waarin, naast boek en dvd, ook een roos, een maskertje en een Eiffeltoren-standbeeldje verscholen zitten. Een hooggeprijsd Taschen-product dat op de ietwat demonstratieve verzamelaar mikt. Maar voor de gewone sterveling is er ook de fraaie, zeer tactiel vormgegeven BNF-tentoonstellingscatalogus.


Rose c'est Paris evoceert in zwart-witfoto's de meanderende geschiedenis van een blonde schoonheid die doorheen Parijs een queeste onderneemt naar haar gekidnapte tweelingzus. Rheims's fetisjmodel van dienst is hier de Belgische danseres en model Inge van Bruystegem (Needcompany), die in talloze dubbelrollen figureert. In een oogwenk transformeert ze van een naïef ogende Alice in Wonderland in een dominante femme fatale. Aan identiteitsverwarring, erotische impulsen en geheimzinnige Parijse locaties geen gebrek. Rheims kon bijvoorbeeld somptueuze foto's nemen in de lege magazijnen van de voormalige Bibliothèque Nationale aan de Rue Richelieu, in het Observatoire of op de Gare d'Austerlitz. Maar ook de metro is een geliefkoosd speelterrein, waar ze bijvoorbeeld Charlotte Rampling met een babypop in haar armen deponeert. Er zijn meer gastverschijningen van beroemde ‘vriendinnen' van Rheims: Naomi Campbell, Monica Bellucci (als Gala Dali) of rising star Louise Bourgoin. Het labyrinthische Rose c'est Paris zit tjokvol bizarre referenties, waarbij ook Helmut Newton en de film noir rondspoken. Frivool, ingenieus en verlokkelijk: dat zijn uiteindelijk de drie adjectieven die het best deze Parijse rêverie vatten. 

 

Rose c'est Paris - Bettina Rheims & Serge Bramly, BNF, Parijs, 25 euro.
Rose c'est Paris, Taschen, 1500 euro.

 

[eerder verschenen in De Morgen, 18.8.2010]

 

In de rubriek Presse-papier signaleert en proeft De papieren man regelmatig net verschenen boeken: waardevolle literaire essayistiek, boeken over boeken, bibliofiele uitgaven, typografie, fotografie en veel meer.

Tags: Tentoonstellingen
Geplaatst door Dirk Leyman op 21-08-2010
Verwante berichten
Presse-papier
Reacties
Er werden nog geen reacties geplaatst.
Geef uw mening