UIT ONZE MAGAZIJNEN # 4 - Buenos Aires

Als eerbetoon aan de Capital Mundial del Libro Buenos Aires en de onlangs overleden Argentijnse schrijver Ernesto Sábato, halen we Buenos Aires. Recopilación fotográfica de Hans Mann (Ediciones Peuser, 1946) uit de kast. Fotograaf Hans Mann (niet verwant met de Thomas-clan) werd in het Duitse Ulm geboren. Hij trok in 1930 naar Latijns-Amerika, waar hij lange tijd in Brazilië leefde. Voor de tekst van dit boek liet hij zich bijstaan door Ernesto Sábato en Manuel Peyrou, twee ‘monstres sacrés' van de Argentijnse literatuur van de twintigste eeuw.
"Zoals elke grootse hoofdstad is Buenos Aires de som van antithesen," klinkt het omineus. "Maar bovenal is Buenos Aires een monster dat zichzelf voortdurend verslindt. Waar gisteren nog een ouderwets huis stond, wordt nu koortsig aan een nieuw gebouwd. Zo groeit de stad, wordt ze heropgebouwd, om aan een biologische noodzaak te voldoen."
Het Buenos Aires als in deze foto's en evocaties geschetst is een utopie, een ficcion. Als je goed kijkt, zie je hoe de enigmatische man met het zwarte kostuum aan het boekenstalletje iets - misschien een muntstuk? - uitwisselt met de handelaar. Dit boek is het perfecte moodboard voor bij de korte verhalen van Jorge Luis Borges. Een citaat uit De Zahir, een van de vreemdste ficciones van Borges' bundel De Aleph: "Die morgen ging ik niet naar Pilar en niet naar het kerkhof; ik ging, in de metro, naar Constitución en van Constitución naar San Juan en Boedo. Bij ingeving stapte ik in Urquiza uit; ik liep naar het westen en het zuiden, opzettelijk alle planmatigheid mijdend, sloeg ik in het wilde weg enkele hoeken om en daar, ergens in een straat, ging ik een café binnen, vroeg een borrel en betaalde met de Zahir."


Schrijvers hangen als aan een infuus aan de verhalenstroom die de stad genereert. Dit boek is een literaire reisgids van een optimistische en kosmopolitische stad die niet door een oorlog is aangetast. Hier zijn de negentiende-eeuwse grenzen van het Europese avondland vaag en met grof krijt getekend, ze scheiden hoogstens wijken of status - maar geen landen, nooit landen. Buenos Aires als een stad waar je alleen maar binnenkomt als je je vorige paspoort in de Rio de la Plata gooit, een stad als een paradijs voor  aangespoelden.
Jonge moeders met smetteloos witte jurken die een lage kinderwagen voortduwen, de schaduw van de middagzon haarscherp op de grond onder hun voeten afgelijnd, mannen in maatpak en met borsalino die achteloos kruispunten oversteken (‘Hier ziet de voetganger altijd het groene licht.'), architectuur van Genève of Parijs, met een snuifje New Yorkse art déco. Dit boek toont een zorgeloze moderniteit, het is agitprop voor de aspirant-inwijkeling uit door waanzin verwoeste Europese landen.
Met trots wordt het Plaza de Mayo afgebeeld, de plek waar in 1810 de Argentijnse onafhankelijk werd uitgeroepen, een plein dat door Sabato en Peyrou luisterrijk wordt bezongen. Van 1976 tot 2006 zouden op dit plein wekelijks de ‘Dwaze Moeders' opheldering vragen over de naar schatting 30.000 verdwijningen van tijdens de militaire junta. Ernesto Sábato zou in 1984 de Conadep-commissie, over de verdwenen slachtoffers van de dictatuur (1976-1983), voorzitten. Het is, bij het kijken naar de trotse en protserige foto's van dat plein, moeilijk om dat er niet bij te denken.

 

In deze persoonlijke rubriek presenteert De papieren man regelmatig kleinoden, curiosa en schatten uit de eigen boekencollectie, samen goed voor minstens 20.000 boeken.

Tags: Boekencuriosa, Spaanse literatuur, Wereldliteratuur
Geplaatst door Hans Cottyn op 16-05-2011
Verwante berichten
Uit onze magazijnen
Reacties
Er werden nog geen reacties geplaatst.
Geef uw mening